Views
จาก คลังปัญญาไทย, สารานุกรมฟรี
สารบัญ |
[แก้ไข] ประวัติศาสตร์จังหวัดนครปฐม
[แก้ไข] ประวัติความเป็นมา
จังหวัดนครปฐมตั้งอยู่ในบริเวณที่ราบลุ่มภาคกลาง ห่างจากกรุงเทพฯ 58 กม. เมืองนครปฐมเดิมตั้งอยู่ริมทะเล เป็นเมืองเก่าแก่ที่สุดแห่งหนึ่งของไทย นครปฐมมีความเจริญมาในสมัยทวาราวดี เพราะเป็นเมืองราชธานีที่สำคัญเป็นแหล่งอารยธรรมในสมัยนั้นที่เผยแพร่เข้ามาจากประเทศอินเดียก็เข้ามาที่นครปฐมเป็นแหล่งแรกรวมทั้งพุทธศาสนา นครปฐมจึงเป็นศูนย์กลางของความเจริญ มีชนชาติต่าง ๆ อพยพเข้ามาตั้งถิ่นฐานอยู่เป็นจำนวนมาก ต่อมาเกิดความแห้งแล้งขึ้นในเมืองนครปฐม เพราะกระแสน้ำที่ไหลผ่านตัวเมืองเปลี่ยนเส้นทางประชาชนจึงอพยพไปตั้งหลักแหล่งอยู่ริมน้ำ และสร้างเมืองใหม่ขึ้นชื่อ “นครชัยศรี” หรือ “ศิริชัย” นครปฐมจึงกลายเป็นเมืองร้างมาหลายร้อยปี จนกระทั่งในสมัยที่พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ขณะที่ยังทรงผนวชอยู่ได้เสด็จธุดงค์ไปพบพระปฐมเจดีย์เข้า ทรงเห็นว่าเป็นเจดีย์องค์ใหญ่ ไม่มีที่ไหนจะเทียบเท่าจึงได้ถวายพระพรพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว ขอให้ทรงปฎิสังขรณ์ไว้เป็นเครื่องเชิดชูพระเกียรติ แต่พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัวไม่ทรงโปรดดำรัสว่าเป็นของอยู่ในป่ารก จะปฎิสังขรณ์ขึ้นก็ดูจะไม่ได้ประโยชน์นัก
ครั้งพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวได้ครองราชย์ จึงโปรดฯ ให้ก่อเจดีย์แบบลังกาครอบเจดีย์องค์เดิมไว้ ทรงปฎิสังขรณ์สิ่งต่าง ๆ ในบริเวณองค์พระปฐมเจดีย์ให้มีสภาพดี และโปรดฯ ให้ขุดคลองเจดีย์บูชาเพื่อให้การคมนาคมสะดวกขึ้น ต่อมาถึงรัชกาลที่ 5 ได้เริ่มทำการรถไฟสายใต้ แต่ตอนนั้นเมืองนครปฐมก็ยังเป็นป่ารกอยู่ดี พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว จึงโปรดเกล้าให้ย้ายเมืองจากตำบลท่านา อำเภอนครชัยศรี มาตั้งที่บริเวณพระปฐมเจดีย์เหมือนที่เคยตั้งมาแล้วในสมัยโบราณ เมืองนครปฐมจึงตั้งอยู่ต่อมาจนตราบเท่าทุกวันนี้
ในรัชสมัยของพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยุ่หัว ได้โปรดฯ ให้สร้างพระราชวังขึ้นที่ตำบลสนามจันทร์ เป็นที่เสด็จแปรพระราชฐานและโปรดฯ ให้ตัดถนนเพิ่มขึ้นอีกหลายสาย โปรดฯ ให้สร้างสะพานใหญ่ข้ามคลองเจดีย์บูชาขึ้น ทรงพระราชทานนามว่า “สะพานเจริญศรัทธา” ต่อมาได้โปรดฯ ให้เปลี่ยนชื่อเมืองนครชัยศรีเป็น “นครปฐม” แต่ชื่อมณฑลยังคงเรียกว่า “มณฑลนครชัยศรี” อยู่ จนกระทั่งยุบเลิกในสมัยพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว ในปัจจุบันนครชัยศรีมีฐานะเป็นอำเภอหนึ่งขึ้นอยู่กับนครปฐม สัญลักษณ์ประจำจังหวัด รูปพระปฐมเจดีย์ คำขวัญประจำจังหวัด ส้มโอหวาน ข้าวสารขาว ลูกสาวงาม ข้าวหลามหวานมัน สนามจันทร์งามล้น พุทธมณฑลคู่ธานี พระปฐมเจดีย์เสียดฟ้า
[แก้ไข] อาณาเขตติดต่อ
- ทิศเหนือ ติดต่อกับจังหวัดสุพรรณบุรี
- ทิศใต้ ติดต่อกับจังหวัดสมุทรสาคร
- ทิศตะวันออก ติดด่อกับจังหวัดนนทบุรีและกรุงเทพฯ
- ทิศตะวันตก ติดต่อกับจังหวัดราชบุรี
[แก้ไข] การปกครอง
จังหวัดนครปฐมมีเนื้อที่ 2,168.327 ตารางกิโลเมตร แบ่งการปกครองออกเป็น 6 อำเภอ และ 1 กิ่งอำเภอ คือ อำเภอเมืองนครปฐม อำเภอกำแพงแสน อำเภอนครชัยศรี อำเภอบางเลน อำเภอสามพราน อำเภอดอนตูม และกิ่งอำเภอพุทธมณฑล
[แก้ไข] งานประเพณี
[แก้ไข] งานเทศกาลอาหารและผลไม้นครปฐม
จัดขึ้นทุกปี ณ บริเวณองค์พระปฐมเจดีย์ เพื่อเผยแพร่ผลิตภัณฑ์ด้านเกษตรกรรมและอุตสาหกรรมที่มีชื่อเสียงของจังหวัด ผลไม้ที่นิยมปลูกในจังหวัดนครปฐม ได้แก่ ส้มโอ มะพร้าวน้ำหอม ฝรั่ง กล้วย เป็นต้น ส่วนผลิตภัณฑ์อาหารอื่น ๆ ได้แก่ กุนเชียง หมูแผ่น หมูหยอง ฯลฯ ระหว่างการจัดงานมีการประกวด โต๊ะจีน และผลไม้ต่าง ๆ
[แก้ไข] งานประเพณีนมัสการองค์พระปฐมเจีดีย์
จัดขึ้นระหว่างวันขึ้น 12 ค่ำ ถึงแรม 5 ค่ำ เดือน 12 ของทุกปี ณ บริเวณองค์พระปฐมเจดีย์ มีการออกร้านจำหน่ายสินค้าต่าง ๆ กลางคืนมีมหรสพ
[แก้ไข] งานนมัสการปิดทองหลวงพ่อวัดไร่ขิง
จัดขึ้นระหว่างวันขึ้น 13 ค่ำ เดือน 5 ถึง วันแรม 4 ค่ำ เดือน 5 ของทุกปี มีการออกร้านจำหน่ายสินค้าจากหน่วยงานต่าง ๆ และเกษตรกรมีการประกวดผลไม้และมีมหรสพในเวลากลางคืน
ขอขอบคุณข้อมูลจาก
- 76 จังหวัดในเมืองไทย : ดารุณีย์ , (2541),นนทบุรี,สำนักพิมพ์ธารบัวแก้ว
- การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย